Κυριακή της Τυρινής, και όπως έγραφε ο Αείμνηστος Λαογράφος ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΦΛΕΜΟΤΟΜΟΣ, παλιό αλλά και αγαπημένο έθιμο στη Ζάκυνθο είναι το κρέμασμα απόψε από το καμπαναρίο, εκεί κατά τις 6 το απόγευμα, μιας δέσμης νηστίσιμων κηπευτικών (μαρούλι, σκόρδα, κρεμμύδια) που θυμίζει την έναρξη της Σαρακοστής και της νηστείας. Προσεισμικά γινόταν από τους Αγίους Πάντες και μετασεισμικά από την Πισκοπή του Αγίου Νικολάου των Ξένων και των Γενεθλίων του Προδρόμου ή και εσχάτως (αναβιωτικά!!!) στον Μώλο. Πολλοί, πιστοί στα αντέτια τους, συγκεντρώνονταν και συγκεντρώνονται για να το παρακολουθήσουν. Η δέσμη αυτή μένει εκεί μέχρι το Σάββατο του Λαζάρου, που θα αντικατασταθεί με το βαγί!! Απόψε, όλα τα καμπαναρία, με επικεφαλής αυτό του Αγίου (για τους ξένους να αναφέρουμε ότι για εμάς τους Ζακυνθινούς, ένας είναι ο Άγιος: ο Διονύσιος) θα υποδεχθούν την Σαρακοστή, σημαίνοντας τα μεσάνυχτα πένθιμα σένια!!! Μάλιστα, το Μοναστήρι του Αγίου υποδέχεται την Σαρακοστή με 365 χτυπήματα τση καμπάνας, όσες και οι μέρες του χρόνου!! Παρότι ελάχιστοι πια το τηρούν, το σημερινό έθιμο στη Ζάκυνθο, για το μεσημέρι της Κυριακής της Τρυνής, είναι ψάρι αλιάδα!!! Σωστά αποκρέψαμε την περασμένη Κυριακή!!! Οπότε σήμερα ψάρι!!! Στο γιορταστικό δείπνο, απαραίτητα είναι τα γαλακτοκομικά. τα μακαρόνια, το μαντολάτο και τελευταίο το βραστό αυγό, που αφού το φάμε, στο φλούντζι του πίνουμε κρασί. Το τραπέζι δεν σηκώνεται για να έρθουν να φάνε και οι ψυχές… Ένα άρθρο του κ. ΣΠΥΡΟΥ ΤΣΙΩΛΗ αναφέρει: ΤΟ ΑΝΤΕΤΙ ΤΩΝ ΦΑΓΗΤΩΝ ΤΗΣ ΑΠΟΚΡΙΑΣ: Οι παλιοί Ζακυνθινοί, σε κάθε γιορτή του χρόνου, διατηρούσαν το έθιμο της παρασκευής παραδοσιακών φαγητών, σαν αντέτι. Την περίοδο της Αποκριάς, τη πρώτη Κυριακή έτρωγαν χοιρινό κρέας και η εβδομάδα ονομαζόταν γουρουνοβδομάδα ή εβδομάδα του γουρουνιού. Τη δεύτερη Κυριακή των Απόκρεω, έτρωγαν ψητό αρνί στο φούρνο και γι’ αυτό την ονόμαζαν βδομάδα των Αποκρίωνε ή βδομάδα του αρνιού και οι γεωργοί την αποκαλούσαν αρνοβδομάδα. Την τρίτη Κυριακή, της Τυρινής όπου την ονόμαζαν «των Τρινών», «Τση Τρυνής» ή «Τσι Τρυνές» έτρωγαν πάλι αρνί στο φούρνο με πατάτες και σαλάτα από τζοχούς, ρούκα και ράπανα. Σε ορισμένα σπίτια έτρωγαν την ημέρα αυτή και το τελευταίο γαλόπουλο στο φούρνο με πατάτες. Το βραδινό δείπνο, «των τρινών», αργά τη νύχτα προς τη Καθαρά Δευτέρα, ήταν μακαρόνια με βούτυρο και τυρί ή στο σούγο του μεσημεριανού ψητού. Στο τέλος του φαγητού έτρωγαν βραστά αυγά και ένα κομμάτι τυρί, ως αντέτι, εναντίον των ενεργειών της στρίγκλας («για τη στρίγκλα» φώναζαν…). Παλιότερα στο βραδινό τραπέζι «των Τρινών» που ήταν τα μέλη της οικογένειας ή και άλλοι προσκαλούμενοι συγγενείς και φίλοι στο τραπέζι, ο οικοδεσπότης τους παραγγέλλει να φάγουν τρεις πιρουνιές από τη μακαρονάδα και κατόπιν να κρατήσουν το τραπεζομάντηλο και τους ερωτά τρεις φορές: «Εφάγατε»; Και εκείνοι απαντούν: «Εφάγαμε». Εχορτάσατε; «Εχορτάσαμε». Κατόπιν λέγει: «Τον Κύριο Δοξάσατε». Και ακολουθούσε πανδαισία. Μετά από το δείπνο δεν ξέστρωναν το τραπέζι από τα υπολείμματα των φαγητών, γιατί υπήρχε η πρόληψη ότι τη νύχτα αυτή, πριν ξημερώσει η Καθαρά Δευτέρα, έρχονται οι ψυχές των νεκρών και τρώγουν από αυτά. Κατά τη διάρκεια του καρναβαλιού οι Ζακυνθινοί, εκτός από το ντόπιο κρασί, κατανάλωναν μπύρα, μαστίχα και κονιάκ. Μετά τις καρναβαλικές εκδηλώσεις της Κυριακής τση Τρυνής, έπιναν μαστίχα. Τα γλυκίσματα που καταναλώνονται την τελευταία βδομάδα της Αποκριάς ήταν το Ρυζόγαλο, το Μαντολάτο και οι Μπεζέδες. Από την Kαθαρά Δευτέρα, που άρχιζε η Σαρακοστή, οι νοικοκυρές έκαναν το γνωστό ξάρτυσμα, δηλαδή έπλεναν όλα τα τραπέζια, τα ερμάρια κλπ. που περιείχαν τροφές από κρέας με ζεστό νερό. Επίσης ένα ιδιαίτερο έθιμο έχουμε εδώ στο νησί. Το ΠΟΒΕΡΟ (Povero) ΚΑΡΝΑΒΑΛΙ και την ΚΗΔΕΙΑ ΤΗΣ ΜΑΣΚΑΣ. Τις βραδυνές ώρες της Τυρινής, μετά από διάφορες αποκριάτικες εκδηλώσεις, γινόταν το πόβερο καρναβάλι. Το πόβερο καρναβάλι ήταν ένα Ζακυνθινό δρώμενο του καρναβαλιού, με μια παράδοση αιώνων. Μπροστά ήταν η φιλαρμονική που έπαιζε πένθιμες νότες και ακολουθούσαν τα λάβαρα. Μετά ήταν το φέρετρο, με επάνω τη μάσκα και κρατούσαν τις ταινίες του φέρετρου τέσσερις άρχοντες. Πίσω πήγαινε ο βασιλιάς, οι μεγιστάντες και η ακολουθία τους, που κρατούσαν όλοι λαμπάδες και φανάρια. Στη συνέχεια ακολουθούσαν διάφοροι μασκαρεμένοι, άνδρες και γυναίκες, ντυμένοι Πιερότοι, Αρλεκίνοι, δαίμονες, μάσκαρες και ντετόροι, οι οποίοι ψευτόκλαιγαν και φώναζαν ΠΟΒΕΡΟ ΚΑΡΝΑΒΑΛΕ. Η πομπή πέρναγε από διάφορους δρόμους της χώρας και κατάληγε στη πλατεία Σολωμού, όπου ο κόσμος αποχωρούσε με φωνές και χειροκροτήματα. Και έτσι τελείωνε αυτή η διασκεδαστική για όλους τους Ζακυνθινούς αποκριάτικη γιορτή, ενώ ανταλλάσανε ευχές «νάμαστε καλά και του χρόνου»… Τα μεσάνυχτα και ακριβώς στις 12, τελείωνε η περίοδος της Αποκριάς και οι καμπάνες των μεγαλύτερων κωδωνοστασίων της χώρας ηχούσαν πένθιμα και μονότονα, αναγγέλλοντας την κατάπαυση κάθε ευθυμίας και την έναρξη της Μεγάκης Τεσσαρακοστής. Σήμερα συνεχίζεται να γίνεται το βράδυ της Κυριακής “Τση Τρυνής” ή “Τσι Τρυνές”, το Πόβερο Καρναβάλι, σε παραποιημένη όμως μορφή και χωρίς την αίγλη του παρελθόντος. Ας ελπίσουμε ότι στο προσεχές άμεσο μέλλον θα κατορθώσουμε να αναβιώσουμε το πραγματικό ΠΟΒΕΡΟ ΚΑΡΝΑΒΑΛΙ».
