Ένα άρθρο από το Πατρινό περιοδικό “ΠΑΤΡΙΝΟΡΑΜΑ” (τεύχος 2 – 25/3/2021) αναφέρει ότι ένας Ζακυνθινός, ο ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΑΛΟΥΤΣΗΣ το 1894, συνέθεσε τον πρώτο ύμνο της ομάδας της Πάτρας, της Παναχαϊκής. Το άρθρο αναφέρει αναλυτικά τα εξής:
Μοιάζει παράξενο κι όμως: Το ποδοσφαιρικό τμήμα της Παναχαϊκής (Παναχαϊκός τότε), το ίδρυσε ένας… Ιρλανδός και τον πρώτο ύμνο της, ένας… Ζακυνθινός! Για την ιστορία, ο θρυλικός Αχαϊκός σύλλογος απέκτησε ποδοσφαιρικό τμήμα με “τακτικόν γύμνασμα” το 1899, με ιδρυτή τον επιφανή των Πατρών, Arthur Morphy ( Άρθουρ Μόρφυ), Ιρλανδικής καταγωγής, και έδωσε τον πρώτο αγώνα ποδοσφαίρου στην ιστορία του (αλλά και γενικότερα στην Αχαΐα) με ναύτες του Αγγλικού πλοίου “Boxier” και νίκησε με 4-2. Όπως έγραφε σχετικά ο Τύπος της εποχής: “Διαγωνισμός με Άγγλους εις το γύμνασμα του Foot Ball. “Πληροφορούμεθα ότι ο Παναχαϊκός Γυμν. Σύλλογος, τη πρωτοβουλία του Εφόρου αυτού κ. Α. Μόρφυ εισήγαγεν ως τακτικόν γύμνασμα το παρά τοις Άγγλοις σύνηθες παιχνίδιον Foot Ball, εξασκουμένων των μελών του Συλλόγου δις ή τρις της εβδομάδος εις το άνω Γυμναστήριον. Τούτο μαθόντες οι αξιωματικοί του εις τον λιμένα μας ορμούντος Αγγλικού πολεμικού πλοίου Βoxer προσεκάλεσαν τους ημετέρους εις διαγωνισμόν, τον οποίον ευχαρίστως απεδέχθησαν. Ώστε εντός ολίγων ημερών θα λάβη χώραν η πάλη προς της οποίας θα ειδοποιηθεί το κοινόν εγκαίρως”. Λίγοι Σύλλογοι στο παγκόσμιο ποδοσφαιρικό στερέωμα έχουν να αναφέρουν ιστορία από τον 19ο αιώνα.
Η Παναχαϊκή βέβαια, ιδρύθηκε 8 χρόνια νωρίτερα, (το 1891) και μόλις τρία χρόνια μετά, το 1894, απέκτησε και ύμνο!
Ιδρύθηκε με την ονομασία “Παναχαϊκός Γυμναστικός Σύλλογος” από τον Ιωάννη Κρητικό (Πάτρα – Παχυκάλαμος Άρτας, 1897). Ήταν αθλητής, έπειτα γυμναστής και εκ των ιδρυτικών μελών του Πανελληνίου. Ήταν γιός του Χαράλαμπου Κρητικού και αδελφός του βιομηχάνου και αθλητή της Παναχαϊκής Περικλή, ενώ παππούς του ήταν ο αγωνιστής του 1821 Χριστόδουλος Κρητικός. Πολέμησε σαν έφεδρος αξιωματικός στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 και σκοτώθηκε στην μάχη στον Παχυκάλαμο Άρτας όπου και θάφτηκε.
Ο Άγνωστος ύμνος της Παναχαϊκής από την Ζάκυνθο!
Ο καταξιωμένος Συγγραφέας – Δημοσιογράφος – Ερευνητής ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΕΚΑΚΗΣ (www.arxeion-politismou.gr) παρουσίασε στο “Πατρινόραμα” από το πλούσιο αρχείο του, μια χειρόγραφη παρτιτούρα (321 Χ 235 χιλιοστών), 16 σελίδων, υπογεγραμμένη στο τέλος από τον “Angelo Saloucci” (Άγγελο Σαλούτση). Κατά δήλωσή του ίδιου του καλλιτέχνη, ενός “ερασιτέχνη συνθέτη”.
Στα εξώφυλλα υπάρχει χρυσό λιθόγραφο πλαίσιο εσωτερικά και εξωτερικά (H. LARD – PARIS”), και στο πάνω εξώφυλλο ο τίτλος επάνω από ζωγραφική σύνθεση με μουσικά όργανα και παρτιτούρες. Στο εσωτερικό του πάνω εξωφύλλου υπάρχει η εξής αφιέρωση: (Τω Παναχαϊκώ / Συλλόγω/ δείγμα βαθύτατης υπολήψεως / Άγγελος Σαλούτσης / Ζάκυνθος τη 1-5-94″. Πρωτομαγιά του 1894! Στο κάτω εξώφυλλο, κατάλογος έργων του συνθέτη (“Έργα του Ερασιτέχνου Αγγέλου Σαλούτση / Βραβευθέντα κατά καιρούς. “Onda” Romanza […] “O Παναχαϊκός” Valzer (=βαλς). 










